Chega o que moitos esperabades. Un xogo para descargar adrenalina ante a invasión reintegrata.Un idioma está en perigo e ti podes salvalo! (Ollo: ás veces tarda algo en cargar)
Teño que confesalo. Desde que os de Microsiervos me publicaron na súa sección dos WTF o tema da revista ‘Comer Bien’, ando máis ao loro ca antes ante posibles WTFs [ou PQCs = "Pero que carallo!", en galego] que poida haber arredor de min…. Pois ben, este de hoxe tamén manda truco! Velaquí unha foto que saquei esta mesma tarde nun supermercado Día %. As cousas claras: “Non se pode levar a compra sen pagar”.
Polo que se ve, moitos clientes do súper confúndeno habitualmente cunha barra libre, de aí a que os seus responsables se visen na obriga de deixar as cousas ben clariñas mediante un cartel.
Aquí está a versión en galego (lembrade de ter os subtítulos activados) da nova canción de Paris Hilton ‘Paris for president‘. Queda constancia de que a excéntrica ex-herdeira multimillonaria ten ideas moi progresistas, algunhas aínda máis á esquerda ca as do propio Barack Obama.
Eis a versión en galego internacional de Galicia.
Paris presidenta!
No Palms gozando dun Martini
Paris presidenta!
A túa comandante en biquini
Cando che falen da miña política
para eliminar a envexa dos EUA,
incentivar a non proliferación nuclear
e ratificar Kyoto xa
poderás vir na miña comitiva
no meu híbrido e rosa [Cadillac] Escalade
Paris presidenta!
Fóra cos vellos clixés
Paris presidenta!
Poderás casar se es hetero ou gay
Se lle vas pintar os labios a un porco
mira ben que a sombra combine co ton da pel
Confía no meu dedo no botón
e nada de palabras tristes
Co gabinete hei negociar un paseo ao armario, hey!
Paris presidenta!
América debería poñerme ao mando
Paris presidenta!
Visto Bush, non debe ser tan difícil
Simon Cowell pode ser unha axuda
E se un dos xuíces espicha
heino colocar no Supremo
Hei pintar a Casa Branca de rosa
mentres penso nunha escapada a Maui
Paris presidenta!
Defensora da enerxía do aire puro
Paris presidenta!
Unha boa inconformista en [Washington] DC
O afogamento simulado é unha forma de tortura
e o quecemento global non mola
Crearei un departamento de policía de moda
e arranxarei a economía cos novos empregos
Á Estatua da Liberdade vestireina de Donna, Tommy e Calvin Klein
Paris presidenta!
Move o cuíño e vai votar
Paris presidenta!
ofrecendo consellos de beleza e esperanza
Paris presidenta!
Son Paris Hilton e doulle o visto e prace a esta mensaxe
E esta é a letra en inglés internacional dos USA.
Paris For President
At the Palms chillin’ with the martini
Paris For President
Your commander in bikini
When they tell you ’bout my policies
To stop the player hating on the USA
Incentivize Nuclear Non-Proliferation
And ratify Kyoto today
You can ride in the motorcade,
In my hybrid, pink, Escalade, Hey!
Paris For President
Not another oldie cliche
Paris For President
You can get married if you’re straight or if you’re gay
If youre gonna put lipstick on a pig,
Make sure that shade matches the skin-tone
You can trust me with my finger on the button
Nucular (Bush voice) a sad vocabulary don’t!
Trading in the cabinet for a walk, in, closet Hey!
Paris For President
America should put me in charge
Paris For President
Look at Bush it cant be that hard
Simon Cowell he might be a little mean
But when one of the judges kicks the bucket
I’ll put him on the Court Supreme
Then I’ll paint the white house pink
And look into a trip to Maui
Paris for President
A proponent of clean air energy
Paris for President
The real Maverick in D.C.
Water boarding is torture and
Global warming is totally not hot
I’ll make a department called the fashion police
And fix the economy with all of the new jobs
Makeover Lady Liberty in Donna, Tommy & Calvin Klein, Hey!
Paris for President
Get your cute little butt out there and vote
Paris for President
Dispensing beauty tips, and hope
Paris for President (repeats)
I’m Paris Hilton and I approve this message.
Camaradas! As forzas españolistas son máis poderosas do que parece. Sen que ninguén se decatase introduciron mensaxes subliminais en castelán en varios vídeos infantís destinados a público galego. A proba está neste vídeo que deixa os pelos de punta. Mostra casos de cancións infantís con frases ocultas cando son reproducidas ao revés. Arrepiante!
Se coñeces máis casos deste tipo, comunícamo nos comentarios. Amigos, isto é peor do que pensabamos!
Os de seioque aínda están de resacatras a súa festa españhola, que incluíu un marabilloso fotocol e un vídeo conmemorativo coa banda sonora de María Isabel “Antes muerta que sencilla“, que ademais ten unha versión aduareira chamada ‘Denantes morta que sensilha‘. O caso é que me puxen a investigar sobre as María Isabeles que hai polo mundo adiante… e encontrei a equivalente lusófona. Chámase Marta Peneda, ten 10 aniños e populariza un tema un bocadito curioso. Titúlase “Doce pastel de nata“.
E é efectivamente unha pastelada total a miúda esta. A letra abofé que non ten desperdicio. Nela, reflíctese o día a día dunha cativa que utiliza uns bolos de nata para mocear cun rapaz.
E os máis carcas dirán… A que vén tal promoción do colesterol e das graxas saturadas entre a rapazada? En fin, que conste que a Martinha non só se dedica a facer conquistas a base de bolos. Tamén cultiva amizades profundas.
Así pois, mundo lusófono do aquém… Basta de Melodys e Maria Isabeles! A partir de agora, esta é a vosa nova icona, a vosa nova estrela guía infantil, a vosa nova criança-prodígio. Por certo, o seu blog é http://martapeneda.blogs.sapo.pt/ Non deixedes de visitalo!
E xa que estamos… volvemos ao de onte. Estamos escasos… Estamos escasos tamén de prodixios… de rapaces cantantes. Alá atrás aínda había certames infantís de certa sona, pero é que estamos escasos de star system galego-infantil. Temos aínda tanto por facer…!
Seguindo coa miña campaña de caza e captura de friquis lusófonos, descubro con pracer un artista do que temos que aprender moito. Chámase o Rouxinol Faduncho e é todo un personaxe alá abaixo. A súa marca característica é a de adaptar diversas cancións ao fado. Todo, absolutamente todo é subsceptible de ser cantado á maneira dos fadistas para o Rouxinol. Desde as cancións infatís ata os éxitos da música disco.
Comecemos precisamente polas cancións para crianças. Aquí tedes a versión fadista da Abelha Maia e do Dartacão e os Tres Moscãoteiros, dúas cancións que por certo aparecen tamén nun vello post do alema.
Que? A que mola? Pois non perdades como interpreta o Rouxinol a coñecida “YMCA“ (que pasa a “Ai, eu sou gay”) ou a mítica “I will survive“ de Gloria Gaynor. Todo pasado pola peneira do fado.
Simplemente espectacular. E digo eu… A que esperamos para versionar coa gaita estas ou outras cancións universalmente populares? E logo non podiamos experimentar a ver se nos facemos de ouro? Os andaluces, todo canto hai, versionean ao seu xeito… o Rouxinol tamén o fai en portugués… Por que carallo nós non facemos o mesmo?
Os galegos somos únicos, sen dúbida. Non temos un único modelo de lingua, aínda que deberiamos… máis que nada para darlle credibilidade ao conto, pero vaia… O caso é que non. Que temos un país de filólogos onde cada un escribe e fala o que lle peta coa máxima autoridade que lle concede a un ser… un mesmo. Eu e as miñas circunstancias. Velaquí unha escala de gradación de 0 a 10, poñendo no 0 o máximo castelán e nun 10 o máximo portugués. Dúas linguas que tiran polo galego… ata rompelo se cadra?
0) Castelán con moito, moito galego (o verdadeiro “castrapo”). Os usuarios desta variedade de galego falan un castelán tan inzado de galeguismos que ben merece a categoría 0 na escala de alema. Algo de galego ten que ter dicir constantemente: “no doy hecho“, “me cogió en el colo“, “voy cantar una gallegada“ e cousas desas.
(1) Galego urbano con fonética pésima. É un galego que pode pasar por correcto pero que xeralmente patina con descaro na lingua oral. É o galego dos que non falan con enes velares, os que non distinguen entre vogais abertas e pechadas, os que non saben pronunciar o noso x… Un pouco pigho ou relambido, vaia. É a categoría 1 na escala de alema.
(2) Galego con palabras soltas do castelán (ou galego “chapurrado”). O galego de categoría 2 na escala de alema é o galego da xente normal, da rúa, dos que están á marxe das loitas normativistas, dos que non van de filólogos pola vida. Impórtalles un carallo que lles digan que non falan unha lingua “pura” e non se cren menos galegos por dicir “pueblo“, “abuelo“… ou mesmo “ghueves” e “ghuevos“, por que non?
(3) RAG de estilo libre. Os usuarios do galego categoría 3 na escala de alema son conscientes de que hai unha norma oficial pero tampouco se paran nas excepcións das excepcións á regra. Esfórzanse por ser o máis correctos posibles pero tampouco se matan ou montan un drama cando cometen un erro lingüístico. Din “nembargantes”, “a partires”, “sinceiro”, “urbán” e adoitan ser un pouco preguiceiros.
(4) RAG menos mínimos. Son os que dominan a norma da RAG pero que se negan a incorporar os últimos cambios aprobados en 2003.Non entenden o de “grazas” e resístense a aplicar as fórmulas que agora son preferentes na norma. É dicir, manteñen a segunda forma do artigo (”canta-la canción”) e continúan escribindo ‘ó’ en vez de ‘ao’. Os galegofalantes da categoría 4 na escala de alema resístense aos cambios que eles consideran “lusistas”.
(5) Puristas da RAG. Entenden que a norma RAG é a que hai que seguir en todos os casos e procuran cinguirse a ela. Posiblemente haxa cousas coas que non estean de acordo, pero entenden tamén que o debate arredor das normas deixa o galego nunha mala posición. Os usuarios da categoría 5 na escala de alema, a do medio da clasificación, adoitan ser tamén bastante pesados e repugnantiños (ou repunantiños ).
(6) Mínimos-máximos. Son os que quedaron descolgados do acordo, da “concordia” de 2003. Non defenden unha ortografía portuguesa pero seguen discrepando da acentuación (escriben “memória” en vez de “memoria”) e utilizan un guión para separar verbos e pronomes tipo “vou-no facer”. Eses son os trazos máis distintivos dos galegofalantes da categoría 6 na escala de alema.
(7) Reintegratas fixe. A partir da categoría 7, empezan os distintos niveis de reintegracionismo. Cruzamos a fronteira entre ñ e nh, entre l e lh… Os do primeiro nivel son os que presentan a cara máis guai do reintegracionismo. Escriben “cançom“ (máis que “canção“) pero len “canción” ou como moito “canzón“ pero tampouco queren afastarse de todo do galego “normal” por dicilo así. Empregan sempre que poden palabras galegas e prefiren fuxir da incorporación masiva (maciça) de palabras portuguesas.
(8) Reintegratas de estilo libre. Os usuarios da categoría 8 están un pouco perdidos ao non existir unha norma clara no reintegracionismo e optan pola improvisación ou por unha adaptación persoal do asunto. Hainos que escriben “ũa” en vez de “umha” ou “uma” e “ò” en vez de “ao“.
(9) Reintegratas integristas. Estes usuarios tenden a ver castelán por todos os lugares e pretenden eliminalo do galegoright now. Sesean porque consideran o ceceo un legado do español, escriben procurando introducir palabras e expresións portuguesas, aínda que non sexan de uso corrente a este lado da fronteira, e son os que empregan unha variante do reintegracionismo máis artificial para a maioría.
(10) Portugués. Para os últimos na escala de alema, non hai diferenza ningunha entre galego e portugués e o único destino que lle queda ao galego é adaptarse ao portugués padrão (oral e escrito) e deixarse de caralladas. Son os que opinan, por exemplo, que a norma AGAL é “portunhol 2“. Son dos que din que aquí se fala “português da Galiza” e creno de verdade, é dicir, detrás deles non hai ningún obxectivo de marketing.
Bueno, agora toca que vos definades vós. Abro unha enquisa e os comentarios para que vos pronunciedes. Son consciente de que todos somos dunha categoría ou doutra en función das circunstancias ou mesmo é posible que non nos sintamos plenamente identificados cunha categoría en concreto, pero vaia… intentei facer un esforzo de síntese e gradación para describir o problemón que temos con este idioma.
Aproveitando as frases máis célebres do programa da RTP “Cuidado com a língua”, o Osiño Gominola volve á carga para interpretar “Pesadelo Reintegrata“, un tema que esperemos que soe con forza nas próximas festas e eventos lúdicos dalgúns colectivos.
Vai con cariño. Non se me alporicen as masas. …E recorden e repitan “Nós [os portugueses] não falamos galego!”. Repitan, repitan…!
Bueno, 24 horas despois de publicar o vídeo do ‘Coelliño Orelliñas’ aproveito para comentarvos que copiei boa parte da letra da versión portuguesa, pero tiven que cambiar parágrafos enteiros porque simplemente non se entenderían a este lado da raia. Iso si, intentei manterlle as mesmas cursiladas ou parecidas para que ninguén se estrañase. Se vos parece, imos meterlle o dente á letra.
Imos por partes. Na primeira estrofa dise na versión portuguesa: “És o meu grande amor / sem ti a vida não tem cor /abraçar-te todo o dia /
a vida tem magia“. Evidentemente, en portugués magia rima con dia. Pero en galego case ninguén sabe o que é a “maxía“, polo que houbo que facer un troco. Para os reintegratas será “magia“, con acento no i, pero non para a maioría dos galegofalantes. Tamén metín a segunda forma do artigo en “Es o meu grande amor”, simplemente para recordar que tamén é un fenómeno propio do galego, aínda que eu persoalmente detesto grafalo (agradézolle infinito á RAG que como opción preferente recomende non escribir pero si ler a segunda forma do artigo).
Segundo parágrafo da versión portuguesa: “abraçinhos e beijinhos / vou te dar muitos miminhos / do fundo do coração / é para ti esta canção“. Abraços podería pasalo a abrazos pero mólame máis “apertas”. “Miminhos” traducino por “mil aloumiños” posto que “mimo” en galego del normal é o tipo que fai mímica. Os mimos do castelán e do portugués en galego serían “mecos”. Os dous últimos versos tamén os cambiei porque “corazón” e “canción” riman en asoante, polo que preferín: “estou cheo de cariño / sonche o teu peluchiño”.
Seguinte estrofa: “és mais fofo que um pão-de-ló / dou-te beijinhos de esquimo / és o sonho mais bonito / meu peluche favorito“. O uso de “fofo” como sinónimo de “brando” está alí máis estendido ca aquí, se cadra. O pão-de-ló, simplemente, pouca xente o controla por Galicia. Fíxense que no portugués non existe o “che”, por iso eu intento utilizalo non só cando corresponde senón tamén como dativo de solidariedade, propio do galego e non do portugués: “Sonche o teu peluchiño”.
E por último, a traca final: “não imagino a cheri / a coisa mais doce que vi / és a minha estrela guia / sem ti não tenho alegria”. Que carallo é a cheri? Nin puta idea. Houbo que cambiar outra vez.
Bueno, aquí tedes a versión en portugués internacional de Portugal. Por favor non comparedes a calidade vocálica das dúas versións porque, evidentemente, aí saio perdendo
Conclusión: o galego é un idioma con características propias que ben merece unha versión á parte. Se portugués e galego fosen o mesmo idioma, non faría falta unha adaptación do Coelliño Orelliñas, unha canción cursi, cursi, cursi como poucas. Por certo, algunha suxestión para adaptar a palabra ‘cursi’ ao galego? A min non se me ocorre ningunha. En portugués dise “brega“, pero a min recórdame a unha mestura entre “braga” (que alí se di “cueca“) e “verga” (que aquí pode significar “carallo”)… e creo que non é plan.
——————————————————————-
Coming up tomorrow: Castelhano vai demostrarnos que un galego pode ler en portugués (outra cousa é o resultado final, claro) Stay tuned
E despois do Osiño Gominola, tachan-tachán!… Outro ghit en versión galega. Nesta ocasión é o Coelliño Orelliñas, adaptación do coñecido Snufi ou Schnuffel que non sei de onde carallo saíu pero que actualmente está no número 1 de descargas a móbiles. En fin, espero que vos guste.
Mira que me gustou un dos episodios que repuxeron onte na TVG de ‘Air Galicia‘. O fío condutor era unha suposta independencia de Galicia e a súa adhesión ao “Imperio” (así dicían eles) portugués. Ao final do capítulo, as augas volvían ao rego, pero vaia… a min o que máis simpático me pareceu foi este anaco.
Se o outro día me declarei fan de Projecto Mourente, hoxe preséntome ante vós como incondicional de Isi, que está estupendo facendo de muller (e de home tamén). Simplemente soberbio! (como é que non ten páxina web? eu non a dei encontrado, vaia).
Fixádevos que o sketch primeiro recorre a un dos falsos amigos do portugués: a palabra “espantoso”, con significados tan distintos a un e ao outro lado da fronteira. No segundo sketch unha das señoras que ve a tele di: “e agora que falan en portugués xa non sei nin o que din”. Síntoma de que non hai intelixibilidade mutua?
Os actores todos están moi ben imitando o sotaque portugués… pero tamén deixan en evidencia o dificilísimo que é articular con ese acento tan marabilloso que teñen alá baixo. Éche tan difícil ser galego e facerte pasar por portugués!